Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler, enerji piyasalarını derinden sarsmaya devam ediyor. Savaşın üçüncü haftasına girilirken, bölgedeki günlük ekonomik kayıpların yaklaşık 2,3 milyar dolara ulaştığı tahmin ediliyor. Özellikle ABD ve İsrail’in İran’a yönelik olası saldırıları ve İran’ın olası misillemeleri, Körfez ülkelerinde enerji üretimi, lojistik ve ticaret gibi kritik sektörlerde önemli yavaşlamalara yol açtı.
Hürmüz Boğazı’nda Petrol Sevkiyatı Tehlikede
Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) verilerine göre, bölgenin günlük 25,1 milyon varil olan petrol ihracatı, Hürmüz Boğazı’ndaki kriz nedeniyle 9,7 milyon varile kadar geriledi. Bu durum, modern tarihin en büyük petrol arz kesintilerinden biri olarak kayıtlara geçti. Asya’nın büyük ekonomileri Çin ve Hindistan başta olmak üzere, bölgeden yapılan ihracatın %44’ü bu güzergaha bağımlı durumda. Petrol arzındaki yaklaşık 15 milyon varillik kesinti, küresel enerji piyasalarında endişe verici bir tablo oluşturuyor.
Körfez Ülkeleri Ağır Kayıplar Yaşıyor
TESPAM Başkanı Oğuzhan Akyener’in açıklamalarına göre, bu krizden en çok etkilenen ülkeler arasında Suudi Arabistan bulunuyor. Suudi Arabistan’ın günlük kaybının 1 milyar dolara yaklaştığı belirtilirken, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) 350 milyon dolar, Katar 300 milyon dolar ve Kuveyt 200 milyon dolar kayıp yaşadı. Umman ve Bahreyn’in kayıpları ise sırasıyla 70 milyon ve 40 milyon dolar olarak hesaplandı. Irak’ın petrol ihracatı da günlük 4,2 milyon varilden 1,2 milyon varile düşerek 300 milyon dolarlık bir ekonomik kayba neden oldu.
Boru Hatları Alternatif Olsa da Yetersiz Kalıyor
Körfez ülkelerinin büyük bir kısmı, petrol ihracatları için Hürmüz Boğazı’na bağımlı durumda. Katar, Kuveyt ve Bahreyn, ihracatlarının neredeyse tamamını bu stratejik su yolu üzerinden gerçekleştiriyor. Suudi Arabistan, BAE ve Irak ise boru hatları aracılığıyla ihracatın bir kısmını Hürmüz Boğazı’na bağımlı olmadan yapabiliyor. Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı Boru Hattı günlük 5 milyon varil, BAE’nin Abu Dabi-Füceyre hattı 1,5 milyon varil kapasiteye sahip. Irak da Kerkük-Ceyhan Boru Hattı üzerinden ihracatını sürdürebiliyor. Ancak bu hatların mevcut kapasiteleri, Hürmüz Boğazı’ndaki kesintiyi tamamen telafi etmek için yetersiz kalıyor.
