Bölgedeki artan gerilimler nedeniyle Basra Körfezi ve çevresindeki Hürmüz Boğazı’nda yaklaşık 1900 ticari geminin hareket edemediği bildiriliyor. Uluslararası denizcilik verilerine göre, bu gemilerin büyük bir kısmı güvenlik endişeleri nedeniyle açıkta demirleyerek gelişmeleri bekliyor. Bu durum, küresel enerji ve lojistik piyasalarında önemli dalgalanmalara yol açma potansiyeli taşıyor.

Hürmüz Boğazı’nda Geçişler Kısıtlandı

28 Şubat’ta ABD ve İsrail kaynaklı saldırıların ardından İran’ın aldığı misilleme kararları, Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş kurallarını temelden değiştirdi. İran yönetimi, saldırılara doğrudan veya dolaylı destek veren ülkelere ait gemilerin boğazdan geçişine izin verilmeyeceğini duyurdu. Bu kararın ardından, boğazdan geçiş yapmak üzere bölgede bulunan yüzlerce gemi ilerleyemedi. Denizcilik takip verileri, 20-22 Mart tarihleri arasında boğaz çevresinde yaklaşık 1900 geminin bekleme durumunda olduğunu gösteriyor.

Tankerlerde Milyonlarca Varil Ham Petrol Birikti

Bekleyen gemiler arasında en büyük payı enerji ve ham madde taşıyan tankerler oluşturuyor. Verilere göre, bu bekleyen gemi kategorileri şunlardır:

• 324 dökme yük gemisi
• 315 petrol ve kimyasal ürün tankeri
• 267 petrol ürünü tankeri
• 211 ham petrol tankeri
• 174 konteyner gemisi
• 177 genel kargo gemisi
• 98 LPG gemisi

Bunların yanı sıra asfalt, ağır yük ve Ro-Ro türü çeşitli gemiler de bölgede bekliyor. Analiz şirketlerinin tahminlerine göre, yalnızca tankerlerde yaklaşık 190 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü bulunuyor. Bu miktar, küresel enerji arzı için kritik bir rezervi temsil ediyor.

Küresel Lojistik ve Navlun Fiyatları Etkilendi

Yaşanan bu gelişmeler, sadece bölgesel şirketleri değil, aynı zamanda dünyanın önde gelen lojistik firmalarını da doğrudan etkiledi. Almanya merkezli uluslararası bir konteyner taşımacılığı şirketi, Basra Körfezi’ndeki 6 gemisinin güvenlik nedeniyle hareket edemediğini bildirdi. Deniz taşımacılığı piyasasında gerilimin etkisi hızla fiyatlara yansıdı. Özellikle tanker taşımacılığında navlun ücretlerinde önemli artışlar gözlemlendi. Son haftalarda kirli tanker taşımacılığı endeksi yaklaşık %49, temiz tanker taşımacılığı endeksi ise %78 oranında yükseldi. Uzmanlar, bu artışın temel nedenleri arasında yakıt maliyetlerindeki sıçrama, artan güvenlik riskleri ve şirketlerin uyguladığı acil yakıt ek ücretlerini gösteriyor.

Hürmüz Boğazı: Küresel Ticaretin Hayati Damarı

Normal şartlarda dünya deniz ticaretinin yaklaşık %30’luk petrol sevkiyatı Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşmektedir. Bu nedenle bölgede yaşanan herhangi bir aksama, küresel enerji piyasaları ve lojistik ağları üzerinde doğrudan ve ciddi etkilere neden olmaktadır. Mevcut yük hacmini karşılayabilecek alternatif kara ve deniz güzergahlarının kapasitesinin yetersiz olduğu da belirtiliyor.